İsviçre İltica

 İsviçre, uluslararası koruma ve iltica süreçlerini 1951 tarihli Birleşmiş Milletler Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Cenevre Sözleşmesi, 1967 Protokolü hükümleri, Avrupa Birliği Dublin Prosedürü ve ulusal mülteci yasaları çerçevesinde yürütmektedir. Ülkedeki iltica süreçleri, başvuru şartları ve tüm detaylar aşağıda sırasıyla yer almaktadır.

➤ İltica başvuru kabul oranları ve Türklere yaklaşım nasıldır?

İsviçre'de uluslararası koruma başvurularının kabul oranları menşe ülkelere ve dönemsel politikalara göre değişiklik göstermektedir. Türk vatandaşlarının yaptığı başvurular Federal Göç Müsteşarlığı (SEM) tarafından bireysel risk unsurları, somut kanıtlar ve menşe ülkedeki genel durum göz önüne alınarak titizlikle incelenmektedir.

➤ İltica başvurusunu nerede yapmam uygun olur?

Başvuru, İsviçre topraklarına giriş yapılırken sınır kapılarında veya doğrudan ülkeye varışta yetkili makamlara iletilebilir. Ülke içerisinde bulunuluyorsa, doğrudan federal mülteci kabul merkezlerine (BAZ) bizzat gidilerek iltica talebinde bulunulmalıdır.

➤ İltica etmek istediğimi bildirdiğimde ilk nerede kalacağım ve ilk temas ne kadar sürüyor?

Başvuru yapıldıktan sonra ilk temas aşamasında kayıt, kimlik tespiti, parmak izi alma ve ilk mülakatlar gerçekleştirilir. Bu süreçte başvuru sahipleri federal mülteci merkezlerinde (BAZ) barındırılır; bu merkezlerdeki ilk kalış ve inceleme süreci genellikle 140 güne kadar sürebilmektedir.

➤ Avukat ve tercüman hakkım var mı?

Süreç boyunca resmi mülakatlarda anladığınız dilde ücretsiz tercüman desteği alma hakkınız bulunmaktadır. Yasal süreçler, mülakatlar ve olası itiraz aşamaları için devlet tarafından atanan ücretsiz hukuki danışmanlık ve avukatlık hizmetlerinden yararlanma hakkı mevcuttur.

➤ Kampa mı alıyorlar, yoksa otel veya ev mi veriyorlar?

Başvuru sahipleri ilk aşamada federal mülteci kabul merkezlerinde (BAZ) konaklatılır. Otel veya özel ev imkânı doğrudan devlet tarafından sağlanmaz; sürecin ilerleyen aşamalarında ise ilgili kantonlara dağıtılarak toplu barınma merkezlerine veya kantonun uygun gördüğü konaklama yerlerine nakledilirler.

➤ Sağlık sisteminden, günlük harçlıktan ve eğitim hakkından faydalanabilir miyim?

Kabul merkezlerinde barınan veya başvuru süreci devam eden kişilere acil ve temel sağlık hizmetlerinden ücretsiz yararlanma hakkı tanınır. Temel ihtiyaçların karşılanması için başvuru sahiplerine günlük veya haftalık nakdi sosyal yardımlar (harçlık) sağlanır; çocukların ise zorunlu temel eğitim ve okul alma hakları bulunur.

➤ Çalışma hakkı veriyorlar mı?

İltica başvurusu yapıldıktan hemen sonra çalışma hakkı verilmez; ancak prosedürün kantonlara nakil sonrasında belirli bir süreyi aşması durumunda, yasal şartlar ve kanton onayına bağlı olarak geçici çalışma izni verilmesi için başvuru hakkı tanınabilir.

➤ Aile birleşimi hakkı, süresiz oturum ve vatandaşlık veriyorlar mı?

Mülteci statüsü (B veya C izni) veya geçici kabul statüsü (F izni) elde edilmesi durumunda, yasal şartlar ve belirli bekleme sürelerinin tamamlanması koşuluyla aile birleşimi hakkı doğar. Uzun yıllar kesintisiz yasal ikamet, dil yeterliliği ve entegrasyon koşullarının yerine getirilmesi sonrasında kalıcı oturum ve İsviçre vatandaşlığına başvuru imkânı oluşur.

➤ Dublin Tüzüğü ve Yetkili Ülke Kriteri nedir?

Dublin Tüzüğü gereğince, bir kişinin Avrupa Birliği ve Schengen alanı içinde yalnızca tek bir ülkede iltica başvurusunda bulunması esastır. İsviçre'ye gelmeden önce başka bir Dublin ülkesinden vize alınmışsa veya o ülkede parmak izi bırakılmışsa, dosya o ülkenin sorumluluğuna devredilir.

➤ Başka bir Schengen vizesi veya parmak izi varsa ne olur?

İsviçre makamlarına iltica başvurusunda bulunulduğunda EURODAC sistemi üzerinden parmak izi kontrolü yapılır. Daha önceden başka bir Schengen üyesi ülkeden alınmış vize veya kayıt tespiti halinde, İsviçre başvuruyu esas yönünden incelemeyi reddederek Dublin Tüzüğü kapsamında ilgili ülkeye iade süreci başlatır.

➤ Dublin İptal veya İade Sürecinde Haklar Nelerdir?

Başka bir ülkeye transfer kararı tebliğ edildiğinde, bu karara karşı idari mahkemeye başvurarak yasal yollardan itiraz etme ve sürecin durdurulmasını talep etme hakkınız vardır. Hızlandırılmış prosedürlerde itiraz süreleri oldukça kısa (genellikle 7 iş günü) olup, bu yasal süreçler sonuçlanana kadar ülkede kalma hakkı sağlanır.

0 Yorumlar