Yunanistan iltica (mülteci/koruma) başvurusu, Türkiye’den veya başka bir ülkeden Yunanistan’a giderek “ülkede zulüm, ciddi tehlike veya insan hakları ihlali” nedeniyle resmi olarak korunma talep etme sürecidir.
İltica süreci uzun ve karmaşık olabilir; başvurunun kabulü başvuru sahiplerinin durumuna ve delillere bağlıdır. Yunanistan’da iltica başvurusu, bir kişinin geri gönderilme yasağı (non-refoulement) kapsamında korunma talep etmesi anlamına gelir. Sığınma talebi, uluslararası koruma başvurusu ile eşdeğerdir ve Yunanistan’da resmi makamlarca değerlendirilir.
Kimler iltica başvurusu yapabilir?
➤ Kendi ülkesinde şiddet, zulüm, çatışma, işkence veya tehlike altında olanlar
➤ Irk, din, milliyet, siyasi görüş veya belirli bir sosyal gruba mensubiyet nedeniyle ayrımcılığa uğrayanlar
➤ Türkiye’den veya başka ülkeden yasa dışı/izinsiz şekilde Yunanistan’a giren kişiler
➤ İltica başvurusu için ülkede fiziksel olarak bulunmak gerekir
Yunanistan iltica başvuru süreci
➤ Giriş ve kayıt: Yunanistan’a giriş yaptıktan sonra sığınma başvurusu resmi makamlara yapılır
➤ Başvuru yeri: Sığınma başvurusu, genelde sahil kapıları, polis birimleri, Göç İdaresi ofisleri veya sınır noktalarında başlatılır
➤ Başvuru zamanı: Mümkün olduğunca derhal veya en kısa sürede bildirilmelidir
➤ Kimlik ve beyan: Başvuruda kimlik, neden iltica istediğin ve tehlike iddiaların açıklanır
➤ Görüşme (İfadeler): Yetkililerle görüşme yapılır; detaylı beyan istenir
➤ Değerlendirme: Mülakat ve deliller incelenir; koruma statüsü verilip verilmeyeceği kararlaştırılır
➤ Karar: Başvuru olumlu olursa uluslararası koruma statüsü, olumsuz olursa iptal/itiraz yolları değerlendirilir
Koruma statüleri
➤ Mülteci statüsü: Zulüm riski veya ciddi tehlike sebebiyle koruma
➤ İkincil koruma: Genel hukuk dışı muamele veya işkence riski olan kişilere verilen sınırlı koruma
➤ Geçici koruma: Belirli durumlarda zorunlu koruma rejimi
Başvuru esnasında dikkat edilmesi gerekenler
➤ Başvuru resmî ve yazılı olmalıdır
➤ İltica beyanında ayrıntılı neden ve deliller paylaşılmalıdır
➤ Mülakatlarda doğru beyan ve ifade çok önemlidir
➤ Yanıltıcı ve yanlış bilgi ciddi şekilde başvuruyu olumsuz etkiler
Süre ve süreç
➤ Yunanistan’da iltica başvuru süreci aylarca hatta yıllarca sürebilir
➤ Değerlendirme, mülakat, itiraz ve temyiz süreçleri bu süreyi uzatabilir
➤ Resmî dil ve tercüme gereksinimleri olabilir
Haklar ve yükümlülükler
➤ Başvuru sahibi belirli sağlık, barınma ve yasal haklara erişebilir
➤ Ancak ülke dışına çıkış ve çalışma gibi haklar statüye göre değişir
Yeni ve Sert Yasal Düzenlemeler (Eylül 2025)
Yunanistan'ın Türk vatandaşlarının iltica başvurularına yaklaşımı, 2025 ve 2026 başı itibarıyla oldukça sıkı ve caydırıcı bir hal almıştır. Yunan hükümeti, düzensiz göçü engellemek adına Avrupa Birliği'nin en sert sınır ve geri gönderme politikalarından birini uygulamaktadır.
Yunanistan, 2025 yılının Eylül ayında yürürlüğe giren yeni bir yasayla düzensiz girişleri "ağır suç" (felony) kapsamına almıştır.
Hapis ve Para Cezaları: Kaçak yollarla ülkeye giren kişiler için 2 yıla kadar hapis ve 5.000 Euro para cezası öngörülmektedir. Geçtiğimiz aylarda bu yasa kapsamında bazı Türk vatandaşlarına hapis cezası verildiği bildirilmiştir.
Sınır Dışı Süreçleri: İltica başvurusu reddedilen kişilerin ülkeyi terk etmesi için verilen süreler kısaltılmış ve başvurusu reddedilenlere "elektronik kelepçe" takılması gibi sıkı denetimler getirilmiştir.
"Güvenli Üçüncü Ülke" ve İltica Şansı
Yunanistan, Türkiye'yi birçok göçmen grubu için "güvenli üçüncü ülke" olarak tanımlasa da, Türk vatandaşlarının doğrudan başvuruları bireysel siyasi durumlarına göre değerlendirilmektedir.
Kabul Oranları: Siyasi nedenlerle (FETÖ, PKK üyeliği veya muhalif görüşler gibi) başvuran Türk vatandaşlarının bir kısmı geçmişte oturum alabilmiştir. Ancak 2025-2026 döneminde, Yunanistan'ın başvuruları "ön kabul edilemez" bularak hızla reddetme eğilimi artmıştır.
Hızlı Red Mekanizması: AB'nin Haziran 2026'da tam olarak devreye alacağı yeni iltica reformu çerçevesinde, Yunanistan şimdiden başvuruları çok daha hızlı sonuçlandırıp geri gönderme merkezlerine sevk etmektedir.
Geri İtme (Pushback) İddiaları ve Sınır Güvenliği
Ege Denizi ve Meriç sınırında "geri itme" vakaları uluslararası raporlarda yer almaya devam etmektedir.
Meriç sınırındaki çelik duvar genişletilmiş ve termal kameralarla denetimler artırılmıştır.
Meriç üzerinden geçmeye çalışan Türk vatandaşlarının, işlemlerinin başlatılmadan Türkiye tarafına geri itildiğine dair yerel ve uluslararası hak örgütlerinin pek çok raporu bulunmaktadır.
