Estonya iltica süreci açısından çok kritik bir noktayı kapsıyor. Aşağıda kapıda (sınırda) iltica ile ülke içinde iltica seçeneklerini avantaj–dezavantaj, risk ve pratik sonuçlar aşağıdaki gibidir.
Estonya’da Kapıda (Sınırda) İltica
➤ Başvuru Estonya’ya giriş sırasında sınır kapısında yapılır
➤ Genellikle pasaport kontrolünde veya havaalanında iltica talebi beyan edilir
➤ Başvuru anında kişi sınır prosedürüne alınır
➤ Çoğu durumda başvuru sahibi kapalı kabul merkezinde tutulabilir
➤ Hızlandırılmış değerlendirme uygulanabilir
➤ Ret ihtimali ülke içi başvuruya göre daha yüksektir
➤ Detaylı hikâye anlatımı ve delil sunma imkânı sınırlıdır
➤ Psikolojik baskı ve stres daha fazladır
➤ Dublin kapsamında başka bir AB ülkesine geri gönderilme riski yüksektir
Estonya’da Ülke İçinde İltica
➤ Başvuru Estonya topraklarına giriş yaptıktan sonra yapılır
➤ Başvuru Estonya Polisi ve Sınır Muhafaza Kurumu’na yapılır
➤ Standart (normal) iltica prosedürü uygulanır
➤ Açık kabul merkezlerinde barınma sağlanır
➤ Dosya hazırlama, delil toplama ve hukuki destek imkânı daha fazladır
➤ Mülakatlar daha detaylı ve sakin ortamda yapılır
➤ Kabul oranı sınır başvurusuna kıyasla daha yüksektir
➤ Psikolojik ve hukuki olarak daha avantajlıdır
Karşılaştırmalı Değerlendirme
➤ Kapıda iltica daha çok acil, ani ve başka seçenek kalmayan durumlar içindir
➤ Ülke içi iltica planlı, belgeli ve güçlü dosyalar için daha uygundur
➤ Estonya gibi küçük ve katı sistemli ülkelerde sınır başvuruları risklidir
➤ Özellikle LGBTQ+, siyasi muhalefet, dini baskı gibi gerekçelerde ülke içi başvuru daha sağlıklıdır
Hangi Durumda Kapıda İltica Mantıklı Olabilir
➤ Estonya’ya yasal giriş imkânı yoksa
➤ Geri gönderilme riski anlıksa
➤ Transit geçiş sırasında acil korunma gerekiyorsa
➤ Ülke içinde başvuru yapacak zamana ulaşamıyorsanız
Genel ve Net Sonuç
➤ Estonya’da mümkünse ülke içinde iltica etmek her zaman daha avantajlıdır
➤ Kapıda iltica son çare olarak düşünülmelidir
➤ Güçlü hikâye, delil ve hukuki destek için ülke içi prosedür daha güvenlidir
➤ Her iki durumda da Dublin ve geçmiş AB girişleri büyük önem taşır
