Hint Okyanusu’nun stratejik turizm ve ticaret merkezlerinden biri olan, olağanüstü doğal güzelliklerinin yanı sıra yabancı yatırımcılara vergi kolaylıkları sunan Maldivler’de kendi işini kurmak, ticari bir işletme tesis etmek veya şirket ortaklığı yoluyla yasal oturum/çalışma hakkı elde etmek isteyen girişimciler için süreç; Maldivler Ekonomik Kalkınma ve Ticaret Bakanlığı (Ministry of Economic Development and Trade), Maldivler Göçmenlik Dairesi (Maldives Immigration) ve Xpat Online System altyapısı üzerinden yürütülür. Maldivler’de doğrudan pasif yatırımcılara yönelik bağımsız bir "yatırımcı vizesi" kategorisinden ziyade, şirket kuruluşu ve ticari faaliyetler Çalışma ve İkamet İzni (Work Visa / Business Approval) entegrasyonu ile yürütülmektedir.

Kaç Çeşit İş Kurma Vizesi Var?

➤ Yabancı Sermayeli Şirket Kurucusu / Yönetici Çalışma İzni (Foreign Investor Work Visa): Maldivler’de yasal olarak şirket tescil ettiren (örneğin Foreign Investment onaylı Limited Şirket), şirkette ortak, direktör veya üst düzey yönetici sıfatıyla yer alarak bizzat ticari faaliyet yürütecek girişimcilere sağlanan temel ikamet ve çalışma modelidir. 

➤ Ekonomik Kalkınma Projeleri ve Özel Yatırımcı İzni (Special Economic Zone - SEZ / Strategic Investment Permit): Maldivler hükümeti tarafından öncelikli ilan edilen büyük ölçekli turizm, altyapı, ada geliştirme veya teknoloji projelerine yatırım yapan büyük ölçekli girişimciler için özel teşvikler ve uzun süreli kurumsal ikamet imkânları sunan özel statüdür.

Türk Vatandaşları İçin Özel Bir Durum Var mı?

Hayır. Türk vatandaşlarına iş kurma, şirket tescili veya uzun süreli ticari oturum izni süreçlerinde sağlanan özel bir muafiyet, imtiyaz veya kolaylık bulunmamaktadır; turistik vize muafiyeti ticari yerleşim süreçlerini kapsamaz. Tüm süreçler genel yabancı yatırım ve göçmenlik kanunlarına tabidir.

Yaş şartı var mı?

Evet. Başvuru sahibinin yasal olarak reşit olması, yani en az 18 yaşını doldurmuş olması gerekmektedir. Üst yaş sınırı bulunmamaktadır.

Dil şartı var mı?

Maldivler’de turizm ve uluslararası ticaret sektörü genelinde İngilizce son derece yaygındır ve resmi/ticari yazışmalarda, şirket tescil sözleşmelerinde tamamen İngilizce geçerlidir. Resmi makamlarla yürütülen dijital süreçlerde İngilizce yeterli olmakla birlikte, yerel mevzuat uyumu için danışmanlık alınması önerilir.

İş Fikrinin Yenilikçi İş Olma Şartı Var mı?

Geleneksel limited şirket kuruluşlarında mutlak bir "yüksek teknoloji/startup" şartı aranmaz; ancak yabancı yatırımcıların Maldivler'de şirket kurabilmesi için Economic Ministry tarafından onaylanan yabancı yatırım sektörleri listesine uygun bir iş kolu seçmesi ve belirli alanlarda resmi yatırım onayı alması zorunludur.

Diploma veya Sertifika Şartı Var mı?

Standart şirket kuruculuğu veya yatırımcılık başvurularında doğrudan zorunlu bir akademik diploma aranmaz; ancak yönetici veya teknik uzmanlık gerektiren pozisyonlarda çalışma izni (Work Visa) onay süreçleri için mesleki yeterlilik belgelerinin sunulması gerekebilir.

İşletme Deneyiminizi Nasıl İspat Edebilirsiniz?

Maldiv makamları ticari, yönetsel ve profesyonel geçmişinizi şu resmi belgelerle kanıtlamanızı bekler: 

➤ Geçmiş Şirket Evrakları ve Ticaret Sicil Belgeleri: Daha önceki ortaklıklarınızı, şirket sahipliğinizi veya kurucu rollerinizi gösteren apostilli evraklar. 

➤ Vergi Levhaları ve Mali Tablolar: Şirketin geçmişteki ticari faaliyetlerini, operasyonel hacmini ve mali durumunu kanıtlayan belgeler.

➤ İşçi, Yönetici veya Uzman Olarak Geçirilen Süreler (Çalışma Geçmişi): Şirket sahibi olunmasa dahi, başvuru yapılan sektörde veya başka bir işletmede maaşlı çalışan, departman yöneticisi ya da uzman olarak geçirilen süreler; resmi iş sözleşmeleri ve çalışma belgeleri ile kanıtlanabilir. 

➤ Referans Mektupları ve İş Deneyimi Yazıları: Profesyonel geçmişinizi ve yöneticilik rollerinizi detaylandıran resmi belgeler.

Sermaye Şartı ve Limiti Var mı?

Evet. Maldivler'de yabancı yatırımcıların şirket kurabilmesi için sektöre bağlı olarak asgari yabancı sermaye şartları (genellikle genel ticaret ve hizmetler için belirlenen resmi alt limitler) bulunur. Ayrıca şirketin ve girişimcinin finansal sürdürülebilirliğini kanıtlayan banka referans mektuplarının sunulması zorunludur.

İş Planı Şartı Var mı?

Evet. Yabancı yatırım onayı (Foreign Investment Approval) ve şirket tescil aşamalarında, pazar analizini, öngörülen ticari faaliyetleri, istihdam yaratma planlarını ve Maldivler ekonomisine katkısını içeren ayrıntılı bir iş planı (Business Plan) sunulması esastır.

Müşteri Bulma ve Referans Gösterme Şartı Var mı?

Ticari faaliyetin gerçekçiliğini, banka hesabı açılış süreçlerini ve resmi onayları desteklemek amacıyla uluslararası ticari referanslar veya iş ortaklığı taslakları başvuru dosyasını güçlendirir.

Mevcut Bir İş Yeri Satın Alınabilir mi, veya Ortak Olunabilir mi?

Evet. Maldivler’de faaliyette olan mevcut bir şirkete yabancı yatırım onayı almak suretiyle ortak olmak veya şirketi devralmak mümkündür; bu işlemler ilgili Bakanlık ve Ticaret Sicili denetiminde gerçekleştirilir.

İş Kurduktan Sonra Aynı Anda Başka Bir İşte Çalışma İzni Veriyor mu?

Hayır. Kurduğunuz şirket veya yatırımcı statüsü üzerinden aldığınız çalışma/oturum izni yalnızca kendi ticari işletmenizi yönetmenize izin verir; Maldivler'de başka bir işverenin yanında haricen maaşlı olarak çalışılamaz.

Başvuru Kabul Edilince İlk Kaç Yıllık Vize Veriliyor?

İlgili bakanlık onayları ve Xpat sistemi üzerinden yapılan işlemler sonrasında ilk etapta genellikle 1 yıllık yenilenebilir çalışma ve ikamet vizeleri düzenlenir.

Aile ile Başvuru Hakkı Var mı?

Evet. Ana başvuru sahibi, yasal çalışma iznine sahip olduğunda ve uygun konut/geçim koşullarını sağladığında eşini ve bakmakla yükümlü olduğu çocuklarını aile birleşimi kapsamında yanına getirebilir.

Aile Birleşimi Hakkı Var mı?

Evet. Maldivler'de yasal oturum ve çalışma izni elde eden girişimciler, aile bireylerinin de aile birleşimi haklarından yararlanarak ülkeye yerleşmesini sağlayabilir.

Süresiz Oturum Hakkı Veriyor mu?

Doğrudan standart şirket kuruluşlarında ilk aşamada kalıcı oturum (PR) verilmez; Maldivler göçmenlik sisteminde ikamet izinleri dönemsel olarak (yıllık bazda) yenilenir. Kalıcı oturum statüleri son derece istisnai ve uzun vadeli büyük ulusal yatırımlara bağlıdır.

Vatandaşlık Başvuru Hakkı Veriyor mu?

Maldivler vatandaşlığına erişim dünyanın en katı kurallarına sahip sistemlerinden biridir. Standart şirket kurma veya çalışma vizeleri doğrudan otomatik vatandaşlık hakkı vermez; vatandaşlık süreçleri yerel yasalara ve son derece kısıtlı istisnai koşullara bağlıdır.